اساسنامه خانه زکات

محدوده فعالیت خانه زکات متناسب با مجوز صادره، یکی از موارد زیر می‌باشد:

نشانی اصلی خانه زکات به شرح زیر است:

مدت فعالیت خانه زکات نامحدود بوده و مجوز فعالیت خانه زکات دو سال معتبر می‌باشد و پس از آن منوط به تمدید مجوز صادره می‌باشد.

تبصره:خانه زکات متعهد است حداقل دو ماه قبل از انقضای تاریخ مجوز دریافتی، درخواست تمدید مجوز را به مرجع صدور مجوز ارائه نماید.

خانه زکات متناسب با درخواست اعضای تشکیل‌دهنده یا اعضای خانه زکات و مجوز صادره فعالیت می‌نماید. موضوع فعالیت خانه زکات عبارت است از:

و سایر امور مرتبط با این واجب الهی.

تبصره ۱:خانه زکات صرفاً در موضوعات مذکور مجاز به فعالیت می‌باشد.

تبصره ۲:انجام هرگونه فعالیت مغایر با اهداف و موضوع فعالیت این اساسنامه مجاز نمی‌باشد.

تبصره ۳:مجوز صادره توسط مرجع صدور مجوز، که دبیرخانه شورای زکات کمیته امداد امام خمینی (ره) می‌باشد، صرفاً به منظور پیگیری برنامه‌ها و فعالیت‌های اعلامی مرجع صدور مجوز مطابق شیوه‌نامه بوده و در صورتی که خانه زکات در راستای موضوع فعالیت نیاز به مجوز خاص داشته باشد، با تأیید مرجع صدور مجوز می‌تواند اقدام نماید.

ارکان خانه زکات عبارتند از:

1. رئیس
2. عامل اجرایی
3. معتمدین، کشاورزان، باغداران و دامداران
4. اعضای ثابت
5. بازرس

خانه زکات دارای اعضایی مرکب از ۵ یا ۷ یا ۹ عضو با تأیید مرجع صدور مجوز می‌باشد که رئیس، عامل اجرایی و نماینده جوانان، کشاورزان و دامداران نمونه و یک معتمد یا خیّر و یا فرهنگی، با توجه به تعداد اعضا با حداکثر آرا از بین افراد مذکور در روستا انتخاب می‌شوند.

تبصره ۱:خانه زکات می‌تواند جهت توسعه فعالیت‌ها، از ظرفیت نیروهای داوطلب محلی به‌عنوان عامل و یا مبلغ افتخاری خانه زکات استفاده نماید.

تبصره ۲:فعالیت اعضای خانه زکات، افتخاری و بدون دریافت حقوق یا پاداش خواهد بود.

تبصره ۳:هرگونه تغییر در اعضای خانه زکات می‌بایست پس از تأیید مرجع صدور مجوز انجام شود.

برخورداری از حسن شهرت، امانت‌داری، اعتماد مردم در محل کار و سکونت، عدم سوءپیشینه، دارا بودن توانمندی مدیریتی، تمکن مالی و فقدان محدودیت‌ها و معاذیر قانونی برای فعالیت‌های اجتماعی.

تبصره:کسانی که به علت ارتکاب جرم و به موجب حکم قطعی دادگاه از حقوق اجتماعی کلاً یا بعضاً محروم شده باشند، نمی‌توانند به‌عنوان عضو انتخاب شوند.

1. اعضای خانه زکات (رئیس و عامل اجرایی) موظف‌اند در هر ماه حداقل یک جلسه تشکیل دهند. جلسات فوق‌العاده نیز با تشخیص رئیس اعضای خانه زکات، عامل اجرایی یا درخواست یک‌سوم اعضا و یا مرجع صدور مجوز تشکیل می‌گردد.
2. جلسات اعضای خانه زکات (عادی یا فوق‌العاده) با دعوت کتبی رئیس اعضای خانه زکات تشکیل می‌گردد و در غیاب یا صورت استنکاف ایشان، عامل اجرایی یا مرجع صدور مجوز می‌توانند اعضا را به جلسه دعوت نمایند.
3. جلسات با حضور اکثریت رسمیت یافته و تصمیمات متخذه با اکثریت آرای موافق معتبر خواهد بود. دعوت‌نامه جلسات حداقل ۵ روز قبل از موعد جلسه به مدعوین ابلاغ گردد.
4. شرکت اعضای خانه زکات در جلسات ضروری است و غیبت هر یک از اعضا بدون عذر موجه و بدون اطلاع قبلی در سه جلسه متوالی و یا پنج جلسه متناوب طی سال، در حکم استعفای عضو غایب خواهد بود.

تبصره ۱:شرکت در جلسات قابل تفویض به غیر نبوده و لازم است یک نسخه از صورتجلسات در سامانه الکترونیکی کمیته امداد ثبت گردد.

تبصره ۲:لازم است یک نفر از اعضای خانه زکات توسط رئیس به‌عنوان دبیر انتخاب گردد.

1. دارا بودن حداقل مدرک کارشناسی در رشته مالی.
2. مسئولیت‌پذیری و تعهد کاری.

تبصره:در مناطق روستایی و شهرهای غیر از مراکز استان‌ها، بهره‌گیری از فردی توانمند با مدرک تحصیلی پایین‌تر بلامانع می‌باشد.

1. ارائه گزارش در مورد بودجه سالانه، صورت‌های مالی سالانه، گزارش فعالیت‌های سالانه و سایر گزارشات و اطلاعاتی که مدیران خانه زکات به هیئت امنا و مرجع صادرکننده مجوز ارائه می‌کنند.
2. گزارش موارد تخلف یا قصور مدیران از قوانین و مقررات، مفاد اساسنامه، مصوبات هیئت امنا و مرجع صادرکننده مجوز.
3. گزارش در مورد گزارش توجیهی افزایش یا کاهش سرمایه به هیئت امنا و مرجع صادرکننده مجوز.
4. گزارش در مورد معاملاتی که مدیران خانه زکات در آنها ذی‌نفع بوده‌اند به هیئت امنا و مرجع صادرکننده مجوز.

تبصره ۱:بازرس اختیار دارد در هر زمان هرگونه رسیدگی به اسناد و مدارک را که لازم می‌داند انجام دهد و مدیریت خانه زکات مکلف به همکاری در این زمینه می‌باشد. بازرس می‌تواند در صورت ضرورت، برای انجام وظایف خود با مسئولیت خود از نظر کارشناس استفاده نماید.

تبصره ۲:اشخاص ممنوع از تصدی بازرسی خانه زکات به شرح ماده ۱۴۷ قانون تجارت خواهند بود و همچنین بازرس نمی‌تواند در معاملات با خانه زکات به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم ذی‌نفع باشد.

اعضای خانه زکات در اولین جلسه خود یک شخص را به‌عنوان عامل اجرایی، خارج از اعضای هیئت امنا، برای مدت یک سال مالی انتخاب و به مرجع صدور مجوز معرفی می‌نمایند. عامل اجرایی معرفی‌شده پس از تأیید مرجع صدور مجوز رسمیت می‌یابد.

تبصره:عامل اجرایی پس از رئیس خانه زکات، بالاترین مقام اجرایی خانه زکات است و در حدود اختیاراتی که از طرف رئیس و اعضای خانه زکات و اساسنامه به وی تفویض می‌گردد، نماینده محسوب می‌شود. عامل اجرایی مجری مصوبات اعضای خانه زکات بوده و در صورت هرگونه تقصیر در جهت عملیاتی نمودن اهداف این اساسنامه، مسئول و پاسخگو می‌باشد. در صورت احراز عدم صلاحیت عامل اجرایی توسط مرجع صدور مجوز در هر مرحله، ادامه همکاری با وی امکان‌پذیر نبوده و لازم است رئیس خانه زکات حداکثر تا ۱۵ روز نسبت به معرفی فرد جایگزین اقدام نماید.

1. دارا بودن مدرک تحصیلی حداقل فوق‌دیپلم و آشنایی با مبانی رایانه.
2. برخورداری از توان مدیریتی و تعاملی بالا.
3. مسئولیت‌پذیری و تعهد کاری.

تبصره ۱:عامل اجرایی نمی‌تواند در هیچ خانه زکات دیگری سمت اجرایی داشته باشد.

تبصره ۲:در مناطق روستایی، بهره‌گیری از فردی توانمند با مدرک تحصیلی پایین‌تر بلامانع می‌باشد.

دریافت کمک‌های مردمی، نقدی، غیرنقدی و خدمات شامل انفاقات، هدایا، اعانات، هبه و وقف از اشخاص حقیقی و حقوقی اعم از نیکوکاران، نهادهای عمومی و دستگاه‌های اجرایی.

تبصره ۱:جذب منابع خارج از کشور صرفاً با هماهنگی مرجع صدور مجوز امکان‌پذیر خواهد بود.

تبصره ۲:اموال امانی، اعم از منقول و غیرمنقول، بنا به درخواست صاحب مال عودت داده می‌شود.

تبصره ۳:پرداخت هرگونه هزینه جاری خانه زکات از محل کمک‌های مردمی دارای نیت ممنوع می‌باشد، مگر آنکه خیرین ذکر کرده باشند که منابع حمایتی برای هزینه‌های جاری خانه زکات مجاز است و بر همین اساس در سامانه ثبت شده باشد.

1. خانه زکات حق افتتاح حساب در بانک‌ها و مؤسسات اعتباری غیر از صندوق قرض‌الحسنه امداد ولایت را نخواهد داشت.
2. خانه زکات حق دریافت تسهیلات بانکی با هر موضوعی را نخواهد داشت.

تبصره ۱:دریافت تسهیلات بانکی در موارد خاص صرفاً با تأیید مرجع صدور مجوز خواهد بود.

تبصره ۲:کلیه عملیات خانه زکات با رعایت مقررات مربوط به مبارزه با پول‌شویی انجام خواهد شد.

خانه زکات با تحقق یکی از شرایط زیر منحل می‌شود:

1. تصویب اعضای خانه زکات مبنی بر انحلال خانه زکات و تأیید مرجع صدور مجوز.
2. حکم قطعی مرجع قضایی.
3. تشخیص و تصمیم مرجع صدور مجوز.

در صورت انحلال خانه زکات، دو نفر از خانه زکات و یک نفر از جانب مرجع صدور مجوز، جمعاً سه نفر به‌عنوان هیئت تصفیه انتخاب می‌شوند. هیئت تصفیه موظف است حداکثر تا ۳۰ روز، پس از رسیدگی به حساب‌ها، تصفیه بدهی‌ها، وصول مطالبات باقی‌مانده و تعیین دارایی مسلم اعم از منقول و غیرمنقول، دارایی خانه زکات را به تأیید مرجع صدور مجوز برساند و پس از انحلال، کلیه دارایی‌های منقول و غیرمنقول به منظور استفاده در زمینه خدمت به محرومین به مرجع صدور مجوز واگذار می‌گردد.

تبصره ۱:در صورتی که تشخیص و تصمیم مرجع صدور مجوز منشأ انحلال باشد، هر سه عضو هیئت تصفیه از جانب مرجع صدور مجوز انتخاب و وظایف مذکور در این ماده را عهده‌دار می‌گردند.

تبصره ۲:حساب مفتوح‌شده به نام خانه زکات یا اعضای هیئت امنا در صندوق قرض‌الحسنه امداد ولایت، با درخواست مرجع صدور مجوز مسدود می‌گردد.

با توجه به ساختار خانه زکات و طرح جامع ایجاد خانه‌های زکات، این اساسنامه به‌صورت جزئی در تاریخ ۱۴۰۴/۰۸/۰۴ ویرایش شده است.

اداره کل امور اجرایی زکات مرکز — آبان ۱۴۰۴